Pasola

Pasola inggih punika silih tunggil upacara tradisional sané kamargiang olih krama Sumba sané kantun maagama sujati sané kasengguh Marapu (agama lokal krama sumba).[1] Pasola mawit saking kruna "sola" utawi "hola", sané maartos lembing taru, pinaka piranti sané kasamparang saking duur jaran sané sedeng kapacu olih kalih sekaa sané maperang tanding.[1] Sesampuné pulih pangater `pa' (pa-sola, pa-hola), kruna puniki dadosnyané mateges paplaliyanan.[1] Dadosnyané pasola utawi pahola maartos paplaliyanan katangkasan saling ngentungang lembing taru saking duur tundun jaran sané kapacu kenceng olih kalih sekaa sané maperang tanding.[1] Paplaliyanan pasola kamargiang ring petang kampung utawi désa ring Kabupatén Sumba Barat.[1] Makapapat kampung punika luiré Kodi, Lamboya, Wanokaka, miwah Gaura.[1] Pamargi nglaksanayang pasola ring soang-soang kampung puniki kamargiang antuk magiliran, inggian punika sawatara ring sasih Pébruari ngantos Maret nyabran warsa.[1]
Sejarah kawéntenan pasola maiketan sareng kapercayan agama Marapu sané pinaka kapercayan asli krama Sumba, inggian punika kapercayan sané nadosang leluhur pinaka pahan saking kauripan spiritual danéné. Manut saking carita sané sampun katamiang, pasola mawit saking rasa tresna sané pamuputnyané ngamedalang rebat, nanging salanturnyané ngamijilang tradisi pinaka jalaran ngraketang rasa manyama krama irika. Duké nguni kocap wénten anak istri sané mapeséngan Rabu Kaba. Rabu Kaba madué rasa tresna sareng anak lanang saking dura désa. Niki raris ngawinang maka kalih désa punika sengitan. Nanging mangdané jagaté tetep trepti, sengit utawi rebaté punika kapuputang malarapan antuk ngamargiang Pasola. Pasola iriki dados jalaran ngicénin bukti rasa wanén sang sané maperang tanding tur pinaka cihna perdamaian.[2]

Pasola kakawitin antuk ngemargiang parikrama adat sané mawasta nyalé. Adat nyalé inggih punika silih tunggil upacara sané madué kasuksman nguningayang rasa angayubagia antuk waranugraha sané sampun sida kapolihang, sané kacihnayang antuk kawéntenan masan mupu lan kawéntenan akéh cacing laut ring pasisi pasihé. Cacing laut puniki raris kaambil, yéning ipun becik, niki pinaka cihna jagaté pacang ngemanggihang karahayuan, nanging yéning cacing lauté alit tur kidik, niki pinaka cihna masané pacang akéh ngemanggihin bencana. [2] Sang sané kapertama ngambil cacing laut inggih punika kasengguh rato (pemuka suku). Risampuné rato puput ngambil lan nyelehin kahanan cacing lauté wawu raris krama irika dados nglanturang ngambil nyaléné. Yéning rato nénten sida manggihin nyalé, sinah pasola nénten dados kamargiang.
Pasola kamargiang ring wewidangan tanah galang sané jimbar, kasaksiang olih krama saking maka kalih sekaa sané maperang tanding, krama lianan, miwah wisatawan lokal lan manca negara. Soang-soang sekaa sané maperang tanding akéhnyané sawatara 100 diri teruna sané kajangkepin antuk senjata tombak. Tombak puniki malakar antuk kayu, madué muncuk tapak lan diaméterné sawetara 1,5 cm. Yéning wénten anak sané ngemasin lampus ritatkala ngemargiang pasola, krama irika percaya, inggian sang sané padem punika wantah ngamolihang hukuman saking para dewa antuk dosa sané sampun kamargiang rikala maurip wiadin dosa sané kamargiang olih krama lianan ring genah pasola. Rikala pasola kamargiang, kawéntenan rah saking anak sané maperang tanding kapercayén madué kawigunan anggén ngemuhang tanah lan ngawé masan mupu dados mapikolih.
Pasola boya ja wantah acara maramé-raméan, nanging taler pinaka cihna rasa bakti ring sang leluhur.[3] Pasola taler pinaka cihna religius krama agama Marapu. Lianan ring punika, pasola pinaka cihna rasa angayubagia krama Sumba antuk kaluwihan masan mupu tur pangraket rasa kulawarga ring sekaa-sekaa sané maperang tanding.
-
Pasola
-
Stamp of Indonesia - Pasola - Sumba Nusa Tenggara Timur
-
Stamp of Indonesia - Pasola Equestrian Games Sumba
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Boro, Paulus Lete.(1995). Pasola, permainan ketangkasan berkuda lelaki Sumba, Nusa Tenggara Timur, Indonésia. Jakarta. Obor.Hal 1-2.
- ↑ 2,0 2,1 "Mengenal Pasola, Tradisi Unik Masyarakat Sumba yang Sudah Ada Sejak Lama". priangan.com (ring Indonesia). 2025-01-29. Kaaksés 2025-12-25.
- ↑ Saadah, Sri (2002). Aneka budaya masyarakat Dani (Irja) dan Sumba (NTT). Jakarta: Proyek Pemanfaatan Kebudayaan,Direktorat Tradisi dan Kepercayaan, Deputi Bidang Pelestarian dan Pengembangan Budaya, Badan Pengembangan Kebudayaan dan Pariwisata 2. pp. 12–13.
Suratan puniki nénten madué katégori. Ngiring ngawantu Wikipédia tekén ngadagingin katégori. Tag puniki kapolihang ring Januari 2022. |