Usana Bali Pulina
Babad Usana Bali Pulina inggih punika babad sane nyaritayang sejarah politik ring Bali. Ring lontar puniki, kakawitin indik satawarsa kasanga, wenten raja kapertama Bali purwa, Ida Sri Dalem Wirakesari Warmadewa, sane salanturnyane nyantos raja sane pinih untat, Sri Bedahulu Astasura Ratna Bhumi Banten. Patih utama ida inggih punika Pasung Grigis, sane misilihang pamaréntahan ring mangkin.
Ring lontar puniki taler kasurat indik Mayadenawa, raja sane madeg natha sadurung Ida Sri Dalem Wirakesari Warmadewa. Lontar puniki nyebutang Kebo Iwa, senapati Bali sane awakne ageng tur sakti. Duening kasaktian ida, Majapahit tan prasida ngaonin Bali. Duk warsa 1343, rawuh utusan Majapahit, Patih Gajah Mada, sane ngayahin ida mangda rauh ring Jawi. Ida katunden makarya sumur ring Majapahit, tur pungkasan Bali karebut olih prajurit Majapahit.
Sawusan Dalem Kresna Kepakisan madeg natha ring Samplangan, Bali dados bagian Majapahit. Patih Gajah Mada rawuh ring Bali, ngayahin sang prabu mangda nindakang pangawenan anyar. Sasampun Gajah Mada seda, kaprabon Bali magingsir ring Gelgel.
Ring masa Dalem Waturenggong, Bali rauh ring puncak kejayaan. Ida ngempur Blambangan tur jayanti. Sasampun ida seda, para sanak-putun ida ngalintang ring kaprabon, nyantos pungkasan Gelgel kapundut olih I Gusti Agung Maruti, sane dados pamuput kerajaan Gelgel.[1]
- ↑ "Babad Usana Bali Pulina". Kaaksés 2025-05-30.