Nala
| नल | |
|---|---|
Gegambaran Nala miwah Damayanti pakaryan Raja Ravi Varma. | |
| Tokoh dalam mitologi Hindu | |
| Wastan | Nala |
| Ejaan Déwanagari | नल |
| Ejaan IAST | Nala |
| Saking | Kerajaan Nishadha |
Nala (Déwanagari: नल; IAST: Nala), taler kabaos Nala Cakrawarti, inggih punika silih tunggil Cakravartin Sad (nem raja agung ring jagat) ring mitologi Hindu. Carita indik pitresnannyane sareng Damayanti kacaritayang akidik ring Mahabharata. Ida wantah raja ring kerajaan Nishadha. Ida kapilih olih Damayanti dadi rabi ring swayambara, tradisi ri kala anak istri milih rabi saking pamilet swayambara, tur katampi antuk rasa bagia.
Nala embas pinaka putran Ida Sang Prabu Wirasena saking kerajaan Nishadha. Kocap, abah lan solahne becik pisan mawinan Damayanti tresna sareng ipun sadurung ipun taen matemu. Rikala kerajaan Widarbha ngamargiang swayambara, Nala rauh nyarengin. Nala kapilih dados rabine Putri Damayanti sasampun menang ring swayambara. Ida Bhatara sane wenten irika ngyangin sang kalih. Sakéwanten, ri sampuné Kali uning indik Nala sampun dados rabine Damayanti, Ida masumpah pacang ngejohang Nala saking pamargin dharma, utawi pamargin kasujatian miwah kautaman. Detya Kali taler masumpah pacang malasang Nala miwah Damayanti. Sangkaning kasucian manahne Nala, Detya Kali meweh ngusak-asik ipun, tur sawatara roras tiban wau prasida ngrereh galah ane patut.

Nala marabian sareng Damayanti tur madue oka kalih diri. Ri kala Nala nenten ngumbah cokor wusan sembahyang, Kali ngawesa pikayunannyane. Nala maplalian dadu nglawan Puskara nganggen toh arta brana lan kerajaannyane. Sangkaning sampun kalah, Nala nyerahang sakancan arta brana lan kerajaannyane. Ipun miwah Damayanti taler kaselong ka alase. Di tengah alase kedis-kedise makeber makta panganggon druwen Nala. Kali mautsaha nglemekin Nala mangda ngalahin Damayanti, tur utsaha punika mamargi antar. Raris, Nala nylametang naga Karkotaka saking dilah geni tur kacotot ri kala mautsaha nundung bhuta saking dewekne. Punika mawinan, racun punika nguwah Nala dados bentir. Raris, Nala alit puniki magentos parab dados Bahuka tur makarya dados srati Raja Rituparna saking kerajaan Kosala. Ri kala Ida Sang Prabhu Rituparna ngajahin tata cara maplalian dadu sane patut, Bahuka ngelebang pengaruh Kali saking ida tur ngurung raksasa punika ring punyan kayu.
Yadiastun Damayanti lan Nala sampun mapasahan, ipun tetep tresna lan mautsaha ngerereh Nala, nanging nenten wenten pikenohnyane. Raris, Damayanti ngamargiang swayambara sane kaping kalih. Rajane Nala silih tunggil saking satusan raja sane rauh ring swayambara, lan Nala nyarengin rajane. Ring margi nuju swayambara, sang prabu ngajahin Nala makudang-kudang cara majudi. Damayanti uning yening anak kerdil punika Nala krana ipun ngeh antuk ambun ajengan sane sampun kasiagayang olih Nala antuk Damayanti. Ipun sareng kalih masikian malih, tur Nala mauwah malih kadi jati mula. Nala nganggen kaweruhannyane indik majudi mangda prasida ngambil malih sakancan sane sampun kaambil saking ipun.

